Umowa między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Federacji Rosyjskiej o współpracy w zwalczaniu zanieczyszczeń morza olejami i innymi szkodliwymi substancjami na obszarze Morza Bałtyckiego, włączając Zalew Wiślany/Kaliningradzki, podpisana w Warszawie dnia 6 grudnia 2010 r.

Rząd Rzeczypospolitej Polskiej oraz Rząd Federacji Rosyjskiej zwane dalej Umawiającymi się Stronami,

uznając, że w przypadku sytuacji powodującej zanieczyszczenie Morza Bałtyckiego lub ryzyka jego wystąpienia należy niezwłocznie przedsięwziąć efektywne środki w celu organizacji i koordynacji działań dla zapobieżenia i zwalczenia zanieczyszczeń,

mając na uwadze ustalenia Międzynarodowej Konwencji o gotowości do zwalczania zanieczyszczeń morza spowodowanych olejami oraz współpracy w tym zakresie z 1990 roku,

mając na uwadze fakt, że państwa Umawiających się Stron są członkami Konwencji o ochronie środowiska morskiego obszaru Morza Bałtyckiego z 1992 roku (Konwencja Helsińska),

pragnąc poprzez podjęcie środków z zakresu zapobiegania zanieczyszczeniom i ich zwalczania nie dopuścić do spowodowania szkód w środowisku Morza Bałtyckiego,

uzgodniły, co następuje:

Artykuł 1

Dla celów niniejszej Umowy stosuje się terminy i określenia zawarte w Konwencji Helsińskiej.

Artykuł 2

1. Strefami odpowiedzialności państw Umawiających się Stron są wody Morza Bałtyckiego, które stanowią wewnętrzne wody morskie, morze terytorialne państwa odpowiedniej Umawiającej się Strony oraz obszar morski poza granicami morza terytorialnego, na terenie którego państwo Umawiającej się Strony realizuje swoje prawa suwerenne i jurysdykcję w zgodzie z prawem międzynarodowym.

2.     W ramach niniejszej Umowy za strefę odpowiedzialności Federacji Rosyjskiej uznaje się jedynie wewnętrzne wody morskie, morze terytorialne oraz obszar morski poza granicami morza terytorialnego Federacji Rosyjskiej, na terenie którego realizuje ona swoje prawa suwerenne i jurysdykcję w zgodzie z prawem międzynarodowym, który przylega do wybrzeża Obwodu Kaliningradzkiego Federacji Rosyjskiej.

3.     Granica strefy odpowiedzialności państw Umawiających się Stron przebiega po linii rozgraniczenia obszarów morskich pomiędzy Rzecząpospolitą Polską i Federacją Rosyjską.

Artykuł 3

1. Kompetentnymi organami Umawiających się Stron odpowiedzialnymi za realizację niniejszej Umowy są:

ze strony Rzeczypospolitej Polskiej — Minister Infrastruktury;

ze strony Federacji Rosyjskiej — Ministerstwo Transportu Federacji Rosyjskiej.

Umawiające się Strony informują się wzajemnie drogą dyplomatyczną o zmianach dotyczących kompetentnych organów,

2. Służbami odpowiedzialnymi za organizację i realizację na morzu operacji związanych z usuwaniem zanieczyszczeń (w dalszej części nazywanych odpowiedzialnymi służbami) są:

ze strony Rzeczypospolitej Polskiej — Morska Służba Poszukiwania i Ratownictwa;

ze strony Federacji Rosyjskiej — Federalny Urząd Państwowy „Państwowa morska awaryjna i ratowniczo-koordynacyjna służba Federacji Rosyjskiej” (FGU „Gosmorspassłużba Rossii”).

Odpowiedzialne służby prowadzą bezpośrednią współpracę w kwestiach przygotowania i prowadzenia operacji usuwania zanieczyszczeń morza.

Artykuł 4

1.     Umawiające się Strony udzielają sobie wzajemnie pomocy w zwalczaniu przypadków zanieczyszczeń, które mogą dotyczyć stref odpowiedzialności państw Umawiających się Stron, niezależnie od tego, gdzie może dojść do takich sytuacji, Pomocy takiej udziela się zgodnie z niniejszą Umową. W tym celu kompetentne organy Umawiających się Stron opracują wspólny Plan wzajemnych działań w przypadku zanieczyszczenia w obszarze Morza Bałtyckiego (zwany dalej Planem), który wejdzie w życie po zawarciu umowy pisemnej pomiędzy kompetentnymi organami,

2.     Plan będzie realizowany przez odpowiedzialne służby Umawiających się Stron. Kompetentne organy Umawiających się Stron mogą wprowadzać zmiany w Planie zgodnie z procedurami przedstawionymi w Planie.

Artykuł 5

1.     Wspólne działania w ramach zwalczania przypadków zanieczyszczeń, przewidziane w Planie podejmowane są zgodnie z ustawodawstwem państw Umawiających się Stron. Wymagane w przypadku każdego incydentu działania wyznaczane są przez odpowiedzialne służby Umawiających się Stron w zgodzie z niniejszą Umową oraz Planem.

2.     Działania mające na celu zwalczanie zanieczyszczenia morza olejami i innymi szkodliwymi substancjami w strefie odpowiedzialności państwa każdej Umawiającej się Strony będą realizowane w zgodzie z krajowym ustawodawstwem państwa tej Umawiającej się Strony oraz Konwencją Helsińską.

Artykuł 6

Odpowiedzialna służba jednej z Umawiających się Stron niezwłocznie powiadomi odpowiedzialną służbę drugiej Umawiającej się Strony o sytuacji powodującej zanieczyszczenie, która może dotyczyć strefy odpowiedzialności państwa drugiej Umawiającej się Strony, jak również o planowanych przez nią działaniach w ramach zwalczania zanieczyszczeń. Takie powiadomienie powinno być przeprowadzone w zgodzie z procedurami przewidzianymi przez Plan.

Artykuł 7

1.     Kompetentne organy Umawiających się Stron regularnie wymieniają informacje i wzajemnie konsultują się w celu zapewnienia odpowiedniej współpracy między odpowiedzialnymi służbami Umawianych się Stron w zakresie dotyczącym działalności odnoszącej się do niniejszej Umowy.

2.     Odpowiedzialne służby Umawiających się Stron zapewniają stałą wymianę informacji o będących w ich dyspozycji środkach reagowania w ramach zwalczania przypadków zanieczyszczeń, jak również informacji o kosztach udzielenia pomocy zgodnie z ustaleniami Planu.

Artykuł 8

1.     Plan stosuje się w przypadku każdego zdarzenia powodującego zanieczyszczenie, które dotyczy lub zagraża strefom odpowiedzialności obu państw Umawiających się Stron lub dotykającego bezpośrednio strefy odpowiedzialności tylko jednej z Umawiających się Stron, gdy ma ono takie rozmiary, które uzasadniają zwrócenie się o pomoc do drugiej Umawiającej się Strony.

2.     W przypadku, jeśli któraś z Umawiających się Stron otrzyma zawiadomienie o zdarzeniu na morzu, w rezultacie którego zanieczyszczenie lub zagrożenie zanieczyszczeniem dotyczy strefy odpowiedzialności jej państwa, ta Umawiająca się Strona podejmuje odpowiednie środki reagowania w przypadku zanieczyszczenia niezależnie od tego, czy zwrócono się o pomoc do drugiej Umawiającej się Strony.

Artykuł 9

Każda z Umawiających się Stron stara się udzielić wymaganej pomocy w jak najszybszym czasie, przy użyciu dostępnych jej środków reagowania i możliwości ich zastosowania w przypadku prośby o pomoc.

Artykuł 10

1.     Umawiająca się Strona wzywająca pomocy powinna w maksymalnym stopniu ułatwiać przybycie i odprawę środków reagowania, udostępnionych przez Umawiającą się Stronę udzielającą pomocy, w celu przeprowadzenia operacji reagowania w sytuacji powodującej zanieczyszczenie.

2.     Umawiająca się Strona udzielająca pomocy, powinna być niezwłocznie poinformowana o wszelkich nieodzownych formalnościach związanych z udzieleniem tej pomocy. Środki reagowania państwa Umawiającej się Strony udzielającej pomocy nie będą przekraczać granicy państwowej państwa drugiej Umawiającej się Strony proszącego o pomoc, do momentu otrzymania odpowiednich zezwoleń.

3.     Przekroczenie granicy państwowej państwa jednej z Umawiających się Stron przez środki reagowania państwa drugiej Umawiającej się Strony odbywa się zgodnie z krajowym ustawodawstwem państwa Umawiającej się Strony wzywającej pomocy.

Artykuł 11

1.     Umawiająca się Strona wzywająca pomocy niezwłocznie poinformuje Umawiającą się Stronę udzielającą pomocy o niezbędnym zakresie tej pomocy.

2.     Umawiająca się Strona udzielająca pomocy może całkowicie lub częściowo przerwać jej udzielanie, jeśli wymagają tego okoliczności o charakterze wewnątrzpaństwowym i jeśli uzna to za konieczne. Powiadomienie o przerwaniu pomocy przekazywane jest kompetentnemu organowi Umawiającej się Strony wzywającej pomocy.

Po otrzymaniu takiego zawiadomienia Umawiająca się Strona wzywająca pomocy odprawia w możliwie najkrótszym czasie przydzielone jej środki reagowania.

3.     Umawiająca się Strona wzywająca pomocy niezwłocznie informuje Umawiającą się Stronę udzielającą pomocy, kiedy potrzeba dalszej pomocy wygasa i w możliwie najkrótszym czasie odprawia środki reagowania przydzielone jej przez Umawiającą się Stronę udzielającą pomocy.

Artykuł 12

Kierowanie wspólnymi operacjami z zakresu zwalczania przypadku zanieczyszczenia wykonywane jest przez Umawiającą się Stronę, w której strefie odpowiedzialności państwa doszło do zdarzenia powodującego zanieczyszczenie lub której takie zdarzenie dotyczy.

Artykuł 13

Umawiająca się Strona wzywająca pomocy zwraca Umawiającej się Stronie, która pomocy udzieliła, koszty związane z udzieleniem takiej pomocy. Wysokość pokrycia kosztów rozpatruje się zgodnie ze stawkami i w walucie, które określa Umawiająca się Strona udzielająca pomocy. W pozostałych przypadkach prowadzenia wspólnych operacji zwalczania przypadków zanieczyszczeń, przy pokryciu kosztów Umawiające się Strony kierują się postanowieniami przepisu 9 Załącznika VII do Konwencji Helsińskiej.

Artykuł 14

Odpowiedzialne służby Umawiających się Stron współpracują w zakresie opracowania środków i metod zwalczania zanieczyszczeń oraz szkolenia personelu biorącego udział w operacjach zwalczania zanieczyszczeń zgodnie z niniejszą Umową.

Artykuł 15

Odpowiedzialne służby Umawiających się Stron okresowo prowadzą wspólne ćwiczenia w zakresie zwalczania zanieczyszczeń oraz spotkania specjalistów, zgodnie z Planem.

Koszty udziału we wspólnych ćwiczeniach, każde z państw Umawiających się Stron pokrywa ze środków własnych.

Artykuł 16

Ustalenia niniejszej Umowy nie naruszają praw i obowiązków państw Umawiających się Stron wynikających z innych międzynarodowych umów, których uczestnikami są państwa Umawiających się Stron.

Artykuł 17

Spory wynikające z interpretacji lub stosowania niniejszej Umowy będą rozstrzygane w drodze negocjacji przez kompetentne organy Umawiających się Stron.

W przypadku nie osiągnięcia porozumienia, spory będą rozstrzygane w drodze dyplomatycznej.

Artykuł 18

Do niniejszej Umowy, za wzajemną zgodą Umawiających się Stron, mogą być wprowadzane zmiany sformułowane w postaci oddzielnych protokołów.

Artykuł 19

Dla celów realizacji współpracy w ramach niniejszej Umowy, językiem roboczym jest język angielski.

Artykuł 20

1.     Niniejsza Umowa wchodzi w życie po 30 dniach od otrzymania ostatniego pisemnego powiadomienia o wypełnieniu przez Umawiające się Strony procedur wewnątrzpaństwowych niezbędnych dla jej wejścia w życie.

2.    Niniejsza Umowa zawarta jest na czas nieokreślony. Każda z Umawiających się Stron może wypowiedzieć niniejszą Umowę w drodze pisemnego zawiadomienia drugiej Umawiającej się Strony. Niniejsza Umowa utraci moc po upływie 6 miesięcy od dnia otrzymania takiego zawiadomienia przez drugą Umawiającą się Stronę.

3.    Wypowiedzenie niniejszej Umowy nie dotyczy operacji zwalczania zanieczyszczeń prowadzonych zgodnie z niniejszą Umową i nie zakończonych do momentu jej wygaśnięcia.

Sporządzono w Warszawie 6 grudnia 2010 roku w dwóch egzemplarzach, każdy w językach polskim i rosyjskim, przy czym obydwa teksty mają jednakową moc.