ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 7 listopada 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania niektórym przedsiębiorcom, będącym dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, pomocy na restrukturyzację

Na podstawie art. 70 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. Nr 123, poz. 1291 oraz z 2006 r. Nr 191, poz. 1411) zarządza się, co następuje:

§ 1. 1. Rozporządzenie określa szczegółowe warunki udzielania małym i średnim przedsiębiorcom znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej, będącym dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, pomocy na restrukturyzację w ramach czynności, o których mowa w art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne (Dz. U. z 2003 r. Nr 174, poz. 1689, z późn. zm. 1) ), w formie zamiany wierzytelności na akcje (udziały), rozłożenia ich spłaty na raty oraz umorzenia wierzytelności, zwanej dalej „pomocą na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji”, których stosowanie zwalnia z obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej projektu tej pomocy.

2. Rozporządzenia nie stosuje się do pomocy na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji:

1) w przypadku przedsiębiorców z sektora hutnictwa żelaza i stali, górnictwa węgla, lotnictwa, przedsiębiorców prowadzących działalność w zakresie rybołówstwa i akwakultury oraz produkcji, przetwórstwa lub obrotu produktami wymienionymi w załączniku I do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską;

2) której wartość, łącznie z inną pomocą przewidzianą w okresie realizacji planu restrukturyzacji, niezależnie od podmiotu jej udzielającego i jej przeznaczenia, oraz z pomocą na ratowanie otrzymaną przez przedsiębiorcę, przekracza równowartość 10 min euro.

§ 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

1) długookresowej zdolności do konkurowania na rynku — należy przez to rozumieć zdolność przedsiębiorcy do pokrywania kosztów prowadzonej działalności gospodarczej, w tym kosztów amortyzacji i kosztów finansowych, bez konieczności dalszego wspierania środkami publicznymi;

2) grupie kapitałowej — należy przez to rozumieć przedsiębiorców niespełniających kryteriów niezależności określonych w załączniku I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 70/2001 z dnia 12 stycznia 2001 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy państwa dla małych i średnich przedsiębiorstw (Dz. Urz. WE L 10 z 13.01.2001, str. 33, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8, t. 2, str. 141);

3) małym i średnim przedsiębiorcy — należy przez to rozumieć małego lub średniego przedsiębiorcę, o których mowa w załączniku I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 70/2001 z dnia 12 stycznia 2001 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy państwa dla małych i średnich przedsiębiorstw;

4) planie restrukturyzacji — należy przez to rozumieć plan, pozytywnie zaopiniowany przez właściwy organ przedsiębiorcy, w którym okres restrukturyzacji jest ograniczony do niezbędnego minimum, mający na celu przywrócenie przedsiębiorcy długookresowej zdolności do konkurowania na rynku, w oparciu o restrukturyzację majątkową, finansową, organizacyjną, zatrudnienia lub mającą na celu modernizację lub racjonalizację produkcji, w tym zmianę profilu produkcyjnego;

5) pomocy na ratowanie — należy przez to rozumieć ograniczone w czasie wsparcie finansowe udzielane przedsiębiorcy w celu umożliwienia prowadzenia działalności gospodarczej przez czas niezbędny do dokonania koniecznych analiz oraz opracowania planu restrukturyzacji albo likwidacji działalności;

6) pomocy na restrukturyzację — należy przez to rozumieć pomoc przewidzianą w planie restrukturyzacji, udzielaną przedsiębiorcy w celu realizacji procesu restrukturyzacji i ograniczoną do minimum niezbędnego do przywrócenia długookresowej zdolności do konkurowania na rynku, biorąc pod uwagę w szczególności wielkość kosztów restrukturyzacji oraz wielkość i formę udzielanej pomocy;

7) przedsiębiorcy znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej — należy przez to rozumieć przedsiębiorcę spełniającego kryteria określone w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej 2) .

§ 3. Projekt pomocy na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji spełniający łącznie warunki określone w rozporządzeniu nie podlega notyfikacji Komisji Europejskiej.

§ 4. 1. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji może być udzielona małemu i średniemu przedsiębiorcy, znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej, jeżeli:

1) w przypadku spółki, w której odpowiedzialność wspólników za zobowiązania spółki jest ograniczona, strata przewyższa połowę kapitału zakładowego, w tym strata wykazana przez spółkę za okres poprzednich 12 miesięcy przewyższa jedną czwartą tego kapitału, lub

2) w przypadku spółki, w której przynajmniej niektórzy wspólnicy w sposób nieograniczony odpowiadają za zobowiązania spółki, strata przewyższa połowę jej kapitału według ksiąg spółki, w tym strata wykazana przez spółkę za okres poprzednich 12 miesięcy przewyższa jedną czwartą tego kapitału, lub

3) niezależnie od formy prawnej przedsiębiorstwa, spełnia ono kryteria kwalifikujące je do objęcia postępowaniem upadłościowym.

2. Beneficjentem pomocy na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji może być mały i średni przedsiębiorca, który:

1) nie należy do grupy kapitałowej ani nie jest przejmowany przez grupę kapitałową, z wyjątkiem sytuacji, gdy mały i średni przedsiębiorca wykaże, że jego trudna sytuacja ekonomiczna:

a) ma charakter wewnętrzny, a nie jest wynikiem nieuzasadnionego podziału kosztów w ramach grupy oraz

b) jest zbyt poważna, aby mogła zostać przezwyciężona przez samą grupę;

2) nie prowadzi działalności na rynku, na którym występuje lub może występować długoterminowa strukturalna nadprodukcja, oceniana według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej 3) .

3. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji nie może wspierać działalności nowo utworzonego przedsiębiorstwa. Nowo utworzonym przedsiębiorstwem jest przedsiębiorstwo, w którym mały i średni przedsiębiorca rozpoczął działalność gospodarczą w danej dziedzinie w okresie krótszym niż 3 lata przed dniem wystąpienia z wnioskiem o udzielenie pomocy na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, w tym przedsiębiorstwo, które w tym okresie powstało wskutek likwidacji innego przedsiębiorstwa albo przejęcia jego aktywów.

4. W przypadku gdy mały i średni przedsiębiorca nabył aktywa od innego przedsiębiorcy, który otrzymał pomoc na ratowanie lub restrukturyzację przed zbyciem tych aktywów, to pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji może być udzielona, jeżeli upłynął okres 10 lat od wystąpienia u przedsiębiorcy zbywającego aktywa najpóźniejszego ze zdarzeń określonych w § 5 ust. 1 pkt 2.

§ 5. 1. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji może być udzielona, jeżeli:

1) mały i średni przedsiębiorca nie otrzymał pomocy na ratowanie lub restrukturyzację lub

2) upłynęło co najmniej 10 lat od daty najpóźniejszego z następujących zdarzeń:

a) przyznania małemu i średniemu przedsiębiorcy pomocy na ratowanie lub

b) upływu okresu restrukturyzacji przewidzianego w poprzednim planie restrukturyzacji, lub

c) zaprzestania realizacji poprzedniego planu restrukturyzacji.

2. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji może być udzielona przed upływem okresu 10 lat od przyznania małemu i średniemu przedsiębiorcy pomocy na ratowanie, jeżeli pomoc na ratowanie została udzielona w ramach tego samego procesu restrukturyzacji.

3. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji może być udzielona przed upływem okresu 10 lat od przyznania małemu i średniemu przedsiębiorcy pomocy na ratowanie, również jeżeli:

1) jest konieczna z powodu nieprzewidywalnych okoliczności, za które mały i średni przedsiębiorca nie ponosi odpowiedzialności, oraz

2) minęło co najmniej 5 lat od przyznania małemu i średniemu przedsiębiorcy pomocy na ratowanie, po której nie nastąpiło przyznanie pomocy na restrukturyzację, a mały i średni przedsiębiorca wykazywał długoterminową zdolność do konkurowania na rynku.

4. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji może być udzielona przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. b i c, jeżeli występują wyjątkowe i nieprzewidywalne okoliczności, za które mały i średni przedsiębiorca nie ponosi odpowiedzialności.

§ 6. 1. Mały i średni przedsiębiorca należący do grupy kapitałowej, która otrzymała pomoc na ratowanie lub restrukturyzację, może otrzymać pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, jeżeli upłynęło co najmniej 10 lat od daty najpóźniejszego z następujących zdarzeń:

1) przyznania grupie kapitałowej pomocy na ratowanie lub

2) upływu okresu restrukturyzacji grupy kapitałowej przewidzianego w planie restrukturyzacji grupy kapitałowej, lub

3) zaprzestania realizacji przez grupę kapitałową planu restrukturyzacji.

2. W przypadku gdy przedsiębiorca należący do grupy kapitałowej otrzymał pomoc na ratowanie lub restrukturyzację, inny mały i średni przedsiębiorca należący do tej grupy może otrzymać pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, przed upływem okresu, o którym mowa w § 5 ust. 1 pkt 2, liczonego dla przedsiębiorcy w grupie, który otrzymał pomoc, pod warunkiem że pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji nie będzie transferowana do tego przedsiębiorcy.

§ 7. 1. Udział środków własnych małego i średniego przedsiębiorcy w finansowaniu kosztów restrukturyzacji przedsiębiorstwa nie może być niższy niż:

1) 25 % kosztów restrukturyzacji wynikających z planu restrukturyzacji — w przypadku małego przedsiębiorcy;

2) 40 % kosztów restrukturyzacji wynikających z planu restrukturyzacji — w przypadku średniego przedsiębiorcy.

2. Środkami własnymi małego i średniego przedsiębiorcy są środki finansowe tego przedsiębiorcy, właścicieli, wspólników lub grupy kapitałowej, do której należy ten przedsiębiorca, w tym środki pochodzące ze sprzedaży majątku lub środki uzyskane od instytucji finansowych lub z innych źródeł na warunkach rynkowych oraz bez udziału pomocy publicznej. Środki własne powinny stanowić rzeczywisty wkład w finansowanie kosztów restrukturyzacji i nie obejmują środków pochodzących z amortyzacji oraz planowanych zysków.

§ 8. 1. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji nie może być udzielona, jeżeli:

1) restrukturyzacja małego i średniego przedsiębiorcy jest ograniczona wyłącznie do restrukturyzacji finansowej i nie prowadzi do usunięcia przyczyn powstawania strat;

2) służy finansowaniu nowych inwestycji, z wyjątkiem sytuacji, gdy są one niezbędne do odzyskania przez małego i średniego przedsiębiorcę długookresowej zdolności do konkurowania na rynku.

2. Mały i średni przedsiębiorca nie może zwiększać zdolności produkcyjnych w okresie realizacji planu restrukturyzacji.

§ 9. 1. Mały i średni przedsiębiorca ubiegający się o pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji składa podmiotowi udzielającemu pomocy plan restrukturyzacji.

2. Plan restrukturyzacji powinien zawierać elementy określone w części III.8.A pkt 2 załącznika I do rozporządzenia Komisji (WE) nr 794/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania art. 93 Traktatu WE (Dz. Urz. UE L 140 z 30.04.2004, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8, t. 4, str. 3).

3. W przypadku gdy pomoc jest udzielana w formie czynności, o których mowa w § 25, 26 i 29 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 2004 r. w sprawie warunków i trybu sprzedaży wierzytelności Skarbu Państwa z tytułu udzielonych poręczeń i gwarancji, zamiany tych wierzytelności na akcje (udziały), rozłożenia ich spłaty na raty oraz umorzenia wierzytelności w całości lub w części (Dz. U. Nr 26, poz. 230),

plan restrukturyzacji powinien spełniać ponadto wymagania określone w § 27 tego rozporządzenia.

4. Udzielenie pomocy na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji jest równoznaczne z akceptacją planu restrukturyzacji przez podmiot udzielający tej pomocy.

§ 10. 1. Plan restrukturyzacji średniego przedsiębiorcy powinien określać środki wyrównujące zakłócenia konkurencji na rynku, w szczególności polegające na zbyciu aktywów, ograniczeniu zdolności produkcyjnych lub udziału w rynku.

2. Środki wyrównujące zakłócenia konkurencji na rynku powinny być proporcjonalne do wielkości średniego przedsiębiorcy i jego znaczenia na rynku.

3. Nie stanowią środków wyrównujących zakłócenia konkurencji na rynku działania polegające na likwidacji lub ograniczeniu działalności przedsiębiorstwa, które są konieczne ze względu na straty, jakie ta działalność przynosi.

4. Średni przedsiębiorca ubiegający się o pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji jest zobowiązany do złożenia oświadczenia, że w okresie restrukturyzacji nie będzie korzystał z pomocy publicznej innej niż pomoc de minimis lub pomoc w ramach wyłączeń grupowych lub występując o pomoc, poinformuje podmiot udzielający pomocy, że jest w trakcie restrukturyzacji.

§ 11. 1. Plan restrukturyzacji powinien zostać zrealizowany zgodnie z jego założeniami.

2. Zmiana planu restrukturyzacji, w tym przewidywanej w nim pomocy na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, jest możliwa, gdy są spełnione następujące warunki:

1) zmieniony plan nadal prowadzi do osiągnięcia przez małego i średniego przedsiębiorcę długookresowej zdolności do konkurowania na rynku oraz

2) w przypadku średniego przedsiębiorcy:

a) zwiększenie kwoty pomocy wiąże się z rozszerzeniem środków wyrównujących zakłócenia konkurencji na rynku, o których mowa w § 10 ust. 1—3,

b) planowane ograniczenie środków wyrównujących zakłócenia konkurencji na rynku, o których mowa w § 10 ust. 1—3, lub opóźnienie we wdrażaniu tych środków następuje z przyczyn niezależnych od średniego przedsiębiorcy i wiąże się z odpowiednim zmniejszeniem kwoty pomocy.

§ 12. Minister właściwy do spraw finansów publicznych przekazuje sprawozdania o funkcjonowaniu programu pomocowego obejmującego udzielanie pomocy na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, spełniające wymogi określone w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej 4) , do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie 60 dni od zakończenia roku budżetowego.

§ 13. Pomoc na restrukturyzację dla przedsiębiorców będących dłużnikami Skarbu Państwa z tytułu wykonania umów poręczenia lub gwarancji, na warunkach określonych w rozporządzeniu, może być udzielana do dnia 31 grudnia 2006 r.

§ 14. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.


1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 123, poz. 1291, Nr 145, poz. 1537 i Nr 281, poz. 2785 oraz z 2005 r. Nr 78, poz. 684 i Nr 183, poz. 1538.

2) Kryteria te są określone w pkt 9—11 Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. Urz. UEC 244 z 01.10.2004, str. 2).

3) Kryteria te są określone w rozdziale 4 i 5 Wielosektorowych zasad ramowych dotyczących pomocy regionalnej na rzecz dużych projektów inwestycyjnych (Dz. Urz. WE C 70 z 19.03.2002, str. 8, z późn. zm.).

4) Zakres wymaganych informacji jest określony w pkt 86 Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw <Dz. Urz. UE C 244 z 01.10.2004, str. 2).