ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ŚRODOWISKA 1) z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu

Na podstawie art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2011 r. Nr 12, poz. 59, z późn. zm. 2) ) zarządza się, co następuje:

§ 1. 1. Przy sporządzaniu planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu uwzględnia się:

1) wymogi hodowli, ochrony, urządzania, ochrony przeciwpożarowej i użytkowania lasu;

2) wymogi ochrony przyrody i krajobrazu oraz ochrony różnorodności biologicznej;

3) potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa;

4) zasady prowadzenia gospodarki leśnej w lasach ochronnych;

5) planowany w aktach prawa miejscowego sposób zagospodarowania lasu i jego otoczenia;

6) potrzeby racjonalnego kształtowania i ochrony zasobów wodnych.

2. Uproszczony plan urządzenia lasu i inwentaryzację stanu lasu sporządza się na okres 10 lat.

§ 2. 1. Sporządzenie planu urządzenia lasu dla lasów stanowiących własność Skarbu Państwa zleca właściciel lasu, a w przypadku lasów będących w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe — dyrektor regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych.

2. Zlecenie, o którym mowa w ust. 1, następuje nie później niż na 15 miesięcy przed upływem okresu obowiązywania dotychczasowego planu urządzenia lasu.

§ 3. Tryb sporządzania planu urządzenia lasu obejmuje przeprowadzenie czynności:

1) inwentaryzacyjnych;

2) analitycznych;

3) planistyczno-prognostycznych

§ 4. 1. W ramach czynności inwentaryzacyjnych, o których mowa w § 3 pkt 1, sporządzający plan urządzenia lasu przygotowuje:

1) opis siedlisk leśnych wynikający z analizy glebowej i fitosocjologicznej, mający stanowić podstawę planowania hodowlanego;

2) opis taksacyjny lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, w formie opisowej oraz bazy danych, według stanu na dzień 1 stycznia pierwszego roku obowiązywania sporządzanego planu urządzenia lasu, zawierający:

a) dokładną lokalizację drzewostanu, z podaniem:

— nazwy nadleśnictwa, obrębu leśnego, leśnictwa, numeru oddziału, litery pododdziału, województwa, powiatu i gminy — w przypadku wszystkich lasów nadleśnictwa,

— nazwy urządzanego lasu, numeru oddziału, litery pododdziału, województwa, powiatu i gminy — w przypadku pozostałych lasów stanowiących własność Skarbu Państwa,

b) informację o rodzaju użytku gruntowego i jego powierzchni,

c) opis siedlisk leśnych uwzględniający informacje o terenie, glebie, pokrywie gleby i runie leśnym,

d) cele gospodarowania:

— hodowlany — określony przez wskazanie typu drzewostanu,

— techniczny — określony przez wskazanie wieku dojrzałości rębnej drzewostanu,

e) opis funkcji lasu,

f) opis drzewostanu, zawierający w szczególności informacje na temat udziału gatunkowego, wieku, stanu i budowy drzewostanu, stopnia pokrycia powierzchni, występujących osobliwości przyrodniczych oraz innych cech charakterystycznych dla środowiska przyrodniczego lub ważnych dla gospodarki leśnej,

g) elementy charakterystyki lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia wyrażone w postaci liczbowej, uwzględniające:

— średnie wymiary drzew,

— bonitację drzewostanów,

— miąższość grubizny,

— przyrost miąższości grubizny,

h) planowane czynności gospodarcze;

3) dane dotyczące powierzchni i miąższości w odniesieniu do poszczególnych klas wieku drzewostanów, ujęte tabelarycznie według:

a) gatunków drzew w drzewostanie,

b) typów siedliskowych lasu,

c) klas bonitacji drzewostanów,

d) funkcji lasów, w szczególności funkcji lasów ochronnych;

4) wykaz powierzchni lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, objętych sporządzanym planem urządzenia lasu, z podaniem rodzajów użytków gruntowych oraz województwa, powiatu i gminy;

5) mapę gospodarczą lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, w skali nie mniejszej niż 1:5000, wykonaną na podstawie ewidencyjnej mapy numerycznej lub na podstawie kopii ewidencyjnej mapy analogowej gruntów i budynków nadleśnictwa lub innego urządzanego lasu, wraz z wypisem z rejestru gruntów;

6) ogólny opis lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia według stanu na dzień 1 stycznia pierwszego roku obowiązywania sporządzanego planu urządzenia lasu, zawierający dane dotyczące:

a) ich lokalizacji,

b) dotychczasowej gospodarki leśnej,

c) warunków przyrodniczych produkcji leśnej, z uwzględnieniem rozpoznania siedlisk leśnych,

d) warunków ekonomicznych produkcji leśnej,

e) stanu zasobów leśnych, z uwzględnieniem analizy ekonomicznej;

7) zestawienia powierzchni wynikające z opisu, o którym mowa w pkt 2, w szczególności:

a) zestawienie powierzchni według rodzaju użytków gruntowych,

b) zestawienie powierzchni według czynności gospodarczych, o których mowa w pkt 2 lit. h,

c) wykaz rozbieżności między danymi ewidencyjnymi odnoszącymi się do gruntów objętych sporządzanym planem urządzenia lasu a stanem faktycznym tych gruntów.

2. Zestawienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 7 lit. a, sporządza się według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. — Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287), osobno dla każdej działki ewidencyjnej.

§ 5. W ramach czynności analitycznych, o których mowa w § 3 pkt 2, dokonuje się analizy dotychczasowej gospodarki leśnej oraz analizy stanu zasobów drzewnych.

§ 6. 1. W ramach czynności planistyczno-prognostycznych, o których mowa w § 3 pkt 3, sporządzający plan urządzenia lasu przygotowuje program ochrony przyrody oraz wskazuje:

1) cele i zasady trwale zrównoważonej, wielofunkcyjnej gospodarki leśnej oraz przewidywane sposoby ich realizacji;

2) etat cięć wyrażony maksymalną ilością drewna do pozyskania w okresie obowiązywania sporządzanego planu urządzenia lasu;

3) zadania obejmujące pielęgnowanie upraw, młodników i drzewostanów średnich klas wieku;

4) zadania dotyczące zalesień i odnowień, z uwzględnieniem obowiązku, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach;

5) zadania kierunkowe w zakresie ochrony lasu, w tym ochrony przeciwpożarowej;

6) zadania kierunkowe w zakresie gospodarki łowieckiej;

7) zadania kierunkowe w zakresie ubocznego użytkowania lasu;

8) potrzeby w zakresie infrastruktury technicznej, w szczególności dotyczące turystyki i rekreacji, w nawiązaniu do wielkości zadań gospodarczych oraz stanu infrastruktury technicznej istniejącej w urządzanym lesie.

2. Na etat cięć składa się:

1) ilość drewna przewidzianego do pozyskania w drzewostanach przeznaczonych do użytkowania rębnego, wyrażona w metrach sześciennych;

2) ilość drewna przewidzianego do pozyskania w drzewostanach przeznaczonych do użytkowania przedrębnego, wyrażona szacunkowo w metrach sześciennych, z określeniem powierzchni, na której będzie prowadzone to użytkowanie.

3. Przy określaniu etatu cięć uwzględnia się cele i warunki gospodarki leśnej, sposoby ich realizacji ustalane osobno dla każdego drzewostanu i urządzanego lasu oraz:

1) w przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1:

a) wiek rębności poszczególnych gatunków drzew — jako przeciętny wiek osiągania założonych celów,

b) potrzeby w zakresie przebudowy drzewostanów,

c) istnienie lasów ochronnych oraz ustanowionych form ochrony przyrody,

d) następstwa cięć drzewostanów,

e) wiek dojrzałości rębnej poszczególnych drzewostanów — jako faktyczny wiek osiągania założonych celów;

2) w przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 2:

a) potrzeby hodowlane,

b) stan sanitarny lasu.

4. Zadania w zakresie ochrony przyrody dla obszaru będącego w zarządzie nadleśnictwa pokrywającego się w całości lub części z obszarem Natura 2000 uwzględniają zakres, o którym mowa w art. 28 ust. 10 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220, z późn. zm. 3) ).

5. Zadania kierunkowe, o których mowa w ust. 1 pkt 5 i 6, przedstawia się na mapach w ujęciu tematycznym i przeglądowym.

§ 7. 1. Tryb sporządzania uproszczonego planu urządzenia lasu obejmuje sporządzenie w szczególności:

1) skróconego opisu lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, zawierającego informację o:

a) powierzchni poszczególnych drzewostanów, gruntów przejściowo pozbawionych roślinności leśnej, a także gruntów przeznaczonych do zalesienia,

b) gatunku drzewa dominującego w drzewostanie, zwanego dalej „gatunkiem głównym”, jego wieku i bonitacji,

c) miąższości i zadrzewieniu drzewostanu,

d) siedliskowym typie lasu,

e) typie drzewostanu;

2) zestawienia powierzchni lasów ochronnych;

3) ogólnego opisu drzewostanów wraz z zestawieniem powierzchni gruntów i miąższości drzewostanu według gatunków głównych i ich wieku;

4) rejestru zawierającego:

a) zestawienie powierzchni lasów według gatunków głównych oraz ich wieku,

b) zadania w zakresie gospodarki leśnej,

c) wykaz rozbieżności między danymi ewidencyjnymi odnoszącymi się do gruntów objętych sporządzanym uproszczonym planem urządzenia lasu a stanem faktycznym tych gruntów;

5) kopii lub wyrysu mapy ewidencyjnej gruntów z oznaczeniem działek ujętych w sporządzanym uproszczonym planie urządzenia lasu.

2. Rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, sporządza się według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. — Prawo geodezyjne i kartograficzne, osobno dla każdej działki ewidencyjnej.

3. Zadania w zakresie gospodarki leśnej, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. b, zestawione oddzielnie dla poszczególnych drzewostanów według działek ewidencyjnych z przeznaczeniem dla poszczególnych właścicieli lasów, obejmują:

1) etat cięć w drzewostanach przeznaczonych do użytkowania rębnego ustalony na podstawie warunków, o których mowa w § 6 ust. 3 pkt 1 lit. b-d, oraz:

a) w drzewostanach zapewniających osiągnięcie celów gospodarki leśnej — przy przyjęciu dla gatunku głównego minimalnego wieku rębności:

— 120 lat — dla dębu, jesionu, wiązu,

— 100 lat — dla buka, jodły,

— 80 lat — dla sosny, świerka, modrzewia, daglezji, klonu,

— 60 lat — dla brzozy, grabu, olchy czarnej,

— 40 lat — dla osiki,

— 30 lat — dla topoli, olchy szarej,

b) w drzewostanach niezapewniających osiągnięcia celów gospodarki leśnej (do przebudowy) — bez uwzględniania minimalnego wieku rębności;

2) etat cięć w drzewostanach przeznaczonych do użytkowania przedrębnego, wynikający z potrzeb pielęgnacyjnych oraz stanu sanitarnego lasu, nieprzekraczający 20% miąższości drzewostanu wskazanej w sporządzanym uproszczonym planie urządzenia lasu;

3) wskazania dotyczące:

a) ponownego wprowadzenia roślinności leśnej (upraw leśnych) w lasach w okresie do pięciu lat od usunięcia drzewostanu,

b) zalesienia gruntów,

c) przebudowy drzewostanu,

d) pielęgnowania lasu,

e) ochrony lasu, w tym ochrony przeciwpożarowej,

f) ochrony gleb i wód.

§ 8. 1. Tryb sporządzania inwentaryzacji stanu lasu obejmuje sporządzenie w szczególności:

1) skróconego opisu lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, zawierającego informację o:

a) powierzchni poszczególnych drzewostanów, gruntów przejściowo pozbawionych roślinności leśnej, a także gruntów przeznaczonych do zalesienia,

b) gatunku głównym, jego wieku i bonitacji,

c) miąższości i zadrzewieniu drzewostanu,

d) siedliskowym typie lasu,

e) typie drzewostanu,

f) wskazaniach z zakresu gospodarki leśnej dotyczących użytkowania rębnego, zwłaszcza z zakresu przebudowy drzewostanów, użytkowania przedrębnego oraz odnowienia, pielęgnowania i ochrony lasu, określanych szacunkowo z uwzględnieniem warunków obowiązujących przy sporządzaniu uproszczonego planu urządzenia lasu,

g) kategorii ochronności w przypadku lasu ochronnego;

2) rejestru zawierającego:

a) zestawienie powierzchni działek według gatunków głównych oraz ich wieku,

b) wskazania w zakresie gospodarki leśnej,

c) wykaz rozbieżności między danymi ewidencyjnymi odnoszącymi się do gruntów objętych sporządzaną inwentaryzacją stanu lasu a stanem faktycznym tych gruntów;

3) kopii lub wyrysu mapy ewidencyjnej z oznaczeniem działek gruntów ujętych w inwentaryzacji stanu lasu.

2. Rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, sporządza się według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. — Prawo geodezyjne i kartograficzne, osobno dla każdej działki ewidencyjnej.

§ 9. 1. Dokumentację planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu sporządza się w formie opisu tekstowego, zestawień tabelarycznych, przedstawień graficznych oraz map tematycznych.

2. Dokumentację, o której mowa w ust. 1, sporządza się również w formie elektronicznej, w szczególności:

1) w postaci baz danych;

2) w postaci map cyfrowych, z wykorzystaniem geograficznych systemów informacji (GIS), w państwowym systemie odniesień przestrzennych, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. — Prawo geodezyjne i kartograficzne.

§ 10. Do planów urządzenia lasu, uproszczonych planów urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu, sporządzonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe.

§ 11. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.


1) Minister Środowiska kieruje działem administracji rządowej — środowisko, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2011 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Środowiska (Dz. U. Nr 248, poz. 1493 i Nr 284, poz. 1671).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2011 r. Nr 34, poz. 170, Nr 106, poz. 622 i Nr 224, poz. 1337.

3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1241 i Nr 215, poz. 1664, z 2010 r. Nr 76, poz. 489 i Nr 119, poz. 804, z 2011 r. Nr 34, poz. 170, Nr 94, poz. 549, Nr 208, poz. 1241 i Nr 224, poz. 1337 oraz z 2012 r. poz. 985.