ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 7 kwietnia 2011 r. w sprawie trybu postępowania w sprawie przeznaczania i kierowania osób do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych oraz przebiegu tej służby

Na podstawie art. 56 ust. 9 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 241, poz. 2416, z późn. zm. 1) ) zarządza się, co następuje:

§ 1. Rozporządzenie określa:

1) tryb postępowania w sprawie przeznaczania i kierowania osób podlegających obowiązkowi odbycia zasadniczej służby wojskowej, zwanych dalej „osobą”, do służby w formacjach uzbrojonych niewchodzących w skład Sił Zbrojnych, zwanych dalej „formacjami uzbrojonymi”;

2) przebieg służby w formacjach uzbrojonych.

§ 2. Czynności przewidziane w rozporządzeniu dla wojskowego komendanta uzupełnień wykonuje wojskowy komendant uzupełnień właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego (zamieszkania) osoby lub jej pobytu czasowego trwającego ponad trzy miesiące, a dla komendanta jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej — komendant jednostki organizacyjnej określonej w karcie skierowania lub w której funkcjonariusz odbywa służbę, chyba że przepisy rozporządzenia stanowią inaczej.

§ 3. 1. Po wyrażeniu zgody przez osobę na skierowanie jej do służby w formacji uzbrojonej wojskowy komendant uzupełnień kieruje taką osobę do tej służby.

2. Przeznaczenie osoby do służby w formacji uzbrojonej następuje na wniosek kierownika, komendanta lub szefa jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, zwanych dalej „kierownikiem jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej”.

3.  Wojskowy komendant uzupełnień stwierdza przeznaczenie, o którym mowa w ust. 2, przez wpis do książeczki wojskowej osoby, o której mowa w ust. 2.

§ 4. 1. Wniosek, o którym mowa w § 3 ust. 2, powinien zawierać:

1) imię i nazwisko osoby;

2) imię ojca osoby;

3) numer PESEL osoby;

4) nazwę i adres jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, w której ta osoba ma pełnić służbę, oraz datę stawienia się jej do służby.

2. Wniosek, o którym mowa w § 3 ust. 2, składa się do wojskowego komendanta uzupełnień, którego ewidencją jest objęta osoba, o której mowa w § 3 ust. 1, nie później niż 30 dni przed terminem skierowania do służby w formacji uzbrojonej.

§ 5. 1. Wojskowy komendant uzupełnień przeznacza osobę do służby w formacji uzbrojonej zgodnie z wnioskiem, o którym mowa w § 3 ust. 2, chyba że spowodowałoby to niezrealizowanie zadań związanych z uzupełnieniem jednostki wojskowej.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, wojskowy komendant uzupełnień zawiadamia kierownika jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, który wystąpił z wnioskiem, o nieprzeznaczeniu osoby do tej służby.

§ 6. 1. Wojskowy komendant uzupełnień unieważnia przeznaczenie do służby w formacji uzbrojonej i wydaje decyzje o uchyleniu skierowania do służby w tej formacji osobie, która:

1) wycofała pisemną zgodę na pełnienie służby w formacji uzbrojonej przed datą stawienia się do służby;

2) odmawia przyjęcia karty skierowania do służby w formacji uzbrojonej;

3) nie stawiła się do służby w formacji uzbrojonej bez uzasadnionej przyczyny.

2. Wojskowy komendant uzupełnień zawiadamia o przesłankach, o których mowa w ust. 1, kierownika jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, który wystąpił z wnioskiem o przeznaczenie osoby do tej służby.

3. W przypadku określonym w § 11 ust. 1, na wniosek kierownika jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, który wystąpił z wnioskiem o przeznaczenie osoby do służby w formacji uzbrojonej, wojskowy komendant uzupełnień uchyla skierowanie do służby i wydaje nową kartę skierowania albo uchyla przeznaczenie tej osoby do służby w formacji uzbrojonej.

4. Osoba, w stosunku do której uchylono przeznaczenie do służby w formacji uzbrojonej, podlega obowiązkowi czynnej służby wojskowej na zasadach określonych w ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej.

§ 7. Wojskowy komendant uzupełnień:

1) kieruje osobę do jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, określając datę stawienia się do służby z uwzględnieniem daty podanej we wniosku, o którym mowa w § 3 ust. 2;

2) powiadamia kierownika jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej o skierowaniu osoby do służby w tej jednostce;

3) przesyła kierownikowi jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej wojskowe dokumenty ewidencyjne osoby skierowanej do służby w tej jednostce.

§ 8. Podstawą skierowania osoby do służby w formacji uzbrojonej jest karta skierowania wystawiona przez wojskowego komendanta uzupełnień, której wzór określa załącznik do rozporządzenia.

§ 9. 1. Kartę skierowania doręcza się nie później niż 14 dni przed terminem stawienia się do służby określonym w karcie.

2. Doręczanie kart skierowania następuje na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm. 2) ).

§ 10. 1. Dniem skierowania osoby do służby w formacji uzbrojonej jest określony w karcie skierowania dzień stawienia się do służby.

2. Stawienie się osoby do służby w formacji uzbrojonej następuje z chwilą zgłoszenia się jej w jednostce organizacyjnej formacji uzbrojonej w terminie określonym w karcie skierowania.

3.  Kierownik jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej niezwłocznie powiadamia wojskowego komendanta uzupełnień o stawieniu się osoby do służby, podając datę jej przybycia.

§ 11. 1. W przypadku gdy osoba, której doręczono kartę skierowania, nie może z powodu obłożnej choroby stawić się do służby w formacji uzbrojonej w terminie określonym w karcie skierowania, niezwłocznie zawiadamia o tym wojskowego komendanta uzupełnień. Po ustaniu choroby osoba zgłasza się niezwłocznie do wojskowego komendanta uzupełnień, składając zaświadczenie lekarskie lub inne dokumenty zaświadczające o niemożliwości stawienia się do służby.

2. Niedotrzymanie terminu, o którym mowa w ust. 1, jest uzasadnione, jeżeli osoba z przyczyn od niej niezależnych nie mogła zawiadomić wojskowego komendanta uzupełnień o niemożności stawienia się do służby.

3. Po ustaniu przyczyn, o których mowa w ust. 2, osoba niezwłocznie składa wojskowemu komendantowi uzupełnień oświadczenie o niemożności stawienia się do służby oraz inne dokumenty uzupełniające to oświadczenie.

4. Wojskowy komendant uzupełnień po otrzymaniu oświadczenia, o którym mowa w ust. 3, zawiadamia kierownika jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, w której miała stawić się osoba, oraz organ, który wystąpił z wnioskiem o przeznaczenie do służby w formacji uzbrojonej, o przyczynie niestawienia się osoby do służby.

§ 12. 1. Jeżeli osoba nie stawiła się do służby w formacji uzbrojonej w terminie i miejscu określonym w karcie skierowania, kierownik jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, w której miała stawić się osoba, po 24 godzinach od upływu tego terminu zawiadamia o tym wojskowego komendanta uzupełnień.

2. Jeżeli osoba stawiła się do służby w formacji uzbrojonej po dacie określonej w karcie skierowania i po przesłaniu zawiadomienia przez kierownika jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej, o którym mowa w ust. 1, komendant jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej powiadamia wojskowego komendanta uzupełnień o przybyciu tej osoby do służby.

§ 13. Osoba, która stawiła się do służby w formacji uzbrojonej, określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 56 ust. 6 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, zwanej dalej „ustawą”, pełni tę służbę na zasadach określonych odpowiednio w przepisach dotyczących służby funkcjonariuszy tej formacji uzbrojonej, z zastrzeżeniem § 15-18.

§ 14. Kierownik jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej:

1) dokonuje wpisów w książeczkach wojskowych dotyczących rozpoczęcia służby w formacji uzbrojonej, jej przebiegu oraz zwolnienia z tej służby oraz w wojskowych dokumentach ewidencyjnych osób;

2) występuje do wojskowego komendanta uzupełnień z urzędu albo na wniosek funkcjonariusza o skierowanie go do właściwej wojskowej komisji lekarskiej;

3) zwalnia funkcjonariusza ze służby w formacji uzbrojonej;

4) zawiadamia wojskowego komendanta uzupełnień o zwolnieniu funkcjonariuszy ze służby w formacji uzbrojonej i przesyła wojskowe dokumenty ewidencyjne tych osób.

§ 15. 1. Funkcjonariuszy zwalnia się ze służby w formacji uzbrojonej w terminie, o którym mowa w art. 56 ust. 2 ustawy, albo w innym terminie określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 56 ust. 3 i 4 ustawy.

2. Zwolnienie funkcjonariusza może nastąpić również w terminie określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 56 ust. 5 ustawy.

3. Funkcjonariusza zwalnia się ze służby w formacji uzbrojonej przed upływem terminu w przypadku:

1) zmiany stanu zdrowia i uznania go:

a) za czasowo niezdolnego do czynnej służby wojskowej,

b) niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju,

c) trwale i całkowicie niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny;

2) wybrania go do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, Senatu Rzeczypospolitej Polskiej albo do Parlamentu Europejskiego;

3) zarządzenia wykonania kary pozbawienia wolności, w tym również kary zastępczej.

4. Funkcjonariusza zwalnia się ze służby w formacji uzbrojonej przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1, również w przypadkach, w których odrębne przepisy przewidują zwolnienie go ze służby kandydackiej.

5. Funkcjonariusza zwolnionego ze służby w formacjach uzbrojonych przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 1, który pełnił służbę przez okres nieprzekraczający 9 miesięcy, można powołać do odbycia pozostałego okresu w zasadniczej służbie wojskowej na zasadach, o których mowa w art. 87 ust. 3 ustawy.

6. W przypadkach, o których mowa w ust. 5, okres służby w formacji uzbrojonej zalicza się w całości na poczet zasadniczej służby wojskowej, licząc każdy dzień służby w formacji uzbrojonej jako równy jednemu dniowi zasadniczej służby wojskowej.

7. Powołanie, o którym mowa w ust. 5, może nastąpić nie później niż 3 miesiące od dnia zawiadomienia wojskowego komendanta uzupełnień o zwolnieniu ze służby w formacjach uzbrojonych albo od dnia ustania przyczyn wyłączających możliwość tego powołania.

§ 16. 1. W przypadkach, o których mowa w § 15 ust. 1, funkcjonariusza zwalnia się ze służby w formacji uzbrojonej w ostatnim dniu ustalonego czasu trwania służby.

2.  Czas pełnienia służby w formacji uzbrojonej liczy się od dnia stawienia się osoby do służby.

3. Do czasu pełnienia służby w formacji uzbrojonej nie wlicza się okresu, w którym funkcjonariusz samowolnie opuścił jednostkę organizacyjną formacji uzbrojonej lub wyznaczone miejsce przebywania.

4.  Kierownik jednostki organizacyjnej formacji uzbrojonej zawiadamia o zwolnieniu osoby ze służby w przypadku:

1) przebywania tej osoby w zakładzie opieki zdrowotnej — kierownika tego zakładu oraz osobę zwalnianą;

2) tymczasowego aresztowania tej osoby — właściwy sąd lub prokuratora.

§ 17. 1. W przypadkach, o których mowa w § 15 ust. 3, funkcjonariusza zwalnia się ze służby w formacji uzbrojonej z dniem, w którym orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej stało się ostateczne, niezwłocznie po doręczeniu zaświadczenia właściwej komisji wyborczej lub wyroku sądu.

2. Zwolnienie funkcjonariusza ze służby kandydackiej jest równoznaczne ze zwolnieniem ze służby w formacji uzbrojonej, o którym mowa w § 15 ust. 4.

§ 18. 1. Funkcjonariusza, o którym mowa w § 15 ust. 1 i 2, wojskowy komendant uzupełnień przenosi do rezerwy z dniem zwolnienia ze służby w formacji uzbrojonej.

2. Funkcjonariusza, o którym mowa w § 15 ust. 3 pkt 1 lit. a, pkt 2 i 3 oraz ust. 4, który nie został powołany do odbycia pozostałego okresu służby, wojskowy komendant uzupełnień przenosi do rezerwy:

1) z dniem zwolnienia ze służby w formacji uzbrojonej, jeżeli:

a) funkcjonariusz pełnił służbę przez okres nie krótszy niż 9 miesięcy albo

b) pełnił służbę przez okres nie dłuższy niż 9 miesięcy i został zwolniony na podstawie orzeczenia komisji lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych oraz został uznany za niezdolnego do pełnienia służby kandydackiej w formacji uzbrojonej, w której pełnił służbę;

2) w ostatnim dniu upływu okresu 3 miesięcy następujących po dniu:

a) ustania przyczyn zwolnienia ze służby w formacjach uzbrojonych w przypadkach, o których mowa w § 15 ust. 3 pkt 1 lit. a i pkt 2 i 3,

b) zawiadomienia wojskowego komendanta uzupełnień o zwolnieniu ze służby w formacjach uzbrojonych w przypadkach, o których mowa w § 15 ust. 4;

3) z dniem, w którym orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej o uznaniu go za niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju stało się ostateczne, jeżeli orzeczenie to zostało wydane po dniu zwolnienia ze służby w formacji uzbrojonej.

3. Jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, wystąpiły przyczyny lub okoliczności wyłączające możliwość powołania do odbycia pozostałego okresu zasadniczej służby wojskowej, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 1–3 ustawy, osoby przenosi się do rezerwy w ostatnim dniu upływu 3 miesięcy następujących po dniu ustania tych przyczyn lub okoliczności.

4. Funkcjonariusz zwolniony ze służby w formacji uzbrojonej przed jej odbyciem, ze względu na uznanie go ostatecznym orzeczeniem wojskowej komisji lekarskiej za czasowo niezdolnego do czynnej służby wojskowej lub z innych przyczyn, zgłasza się niezwłocznie — lecz nie później niż siedem dni od dnia ustania okresu tej niezdolności lub przyczyn zwolnienia z tej służby — do wojskowego komendanta uzupełnień w celu ustalenia możliwości powołania do odbycia pozostałego okresu zasadniczej służby wojskowej.

5. Funkcjonariusza zwolnionego ze służby w formacji uzbrojonej przed jej odbyciem, ze względu na uznanie go ostatecznym orzeczeniem wojskowej komisji lekarskiej za trwale i całkowicie niezdolnego do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, a także osoby zwolnione z innych przyczyn i uznane następnie za trwale i całkowicie niezdolne do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny, wojskowy komendant uzupełnień nie przenosi do rezerwy i skreśla z ewidencji wojskowej, jako osoby niepodlegające obowiązkowi czynnej służby wojskowej, z dniem, w którym orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w tej sprawie stało się ostateczne.

§ 19. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. 3)

1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2004 r. Nr 277, poz. 2742, z 2005 r. Nr 180, poz. 1496, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i 711 i Nr 220, poz. 1600, z 2007 r. Nr 107, poz. 732 i Nr 176, poz. 1242, z 2008 r. Nr 171, poz. 1056, Nr 180, poz. 1109, Nr 206, poz. 1288, Nr 208, poz. 1308 i Nr 223, poz. 1458, z 2009 r. Nr 22, poz. 120, Nr 97, poz. 801, Nr 161, poz. 1278, Nr 190, poz. 1474 i Nr 219, poz. 1706, z 2010 r. Nr 107, poz. 679, Nr 113, poz. 745, Nr 127, poz. 857, Nr 182, poz. 1228, Nr 217, poz. 1427 i Nr 240, poz. 1601 oraz z 2011 r. Nr 22, poz. 114.

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 509, z 2002 r. Nr 113, poz. 984, Nr 153, poz. 1271 i Nr 169, poz. 1387, z 2003 r. Nr 130, poz. 1188 i Nr 170, poz. 1660, z 2004 r. Nr 162, poz. 1692, z 2005 r. Nr 64, poz. 565, Nr 78, poz. 682 i Nr 181, poz. 1524, z 2008 r. Nr 229, poz. 1539, z 2009 r. Nr 195, poz. 1501 i Nr 216, poz. 1676, z 2010 r. Nr 40, poz. 230, Nr 167, poz. 1131, Nr 182, poz. 1228 i Nr 254, poz. 1700 oraz z 2011 r. Nr 6, poz. 18 i Nr 34, poz. 173.

3) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej z dnia 22 października 1992 r. w sprawie szczegółowych zasad przeznaczania i kierowania poborowych do służby w formacjach uzbrojonych nie wchodzących w skład Sił Zbrojnych oraz przebiegu tej służby (Dz. U. Nr 80, poz. 412, z 2000 r. Nr 46, poz. 540, z 2002 r. Nr 151, poz. 1257 oraz z 2006 r. Nr 186, poz. 1372), które z dniem 12 lutego 2010 r. utraciło moc na podstawie art. 19 ustawy z dnia 9 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 22, poz. 120 i Nr 161, poz. 1278).