ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ 1) z dnia 12 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli

Na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. — Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2014 r. poz. 191 i 1198 oraz z 2015 r. poz. 357) zarządza się, co następuje:

§ 1. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

1)   nauczycielu — należy przez to rozumieć nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych wymienionych w art. 1 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 2 pkt 1a i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. — Karta Nauczyciela;

2)   kursie kwalifikacyjnym — należy przez to rozumieć kurs kwalifikacyjny z zakresu określonego przedmiotu, prowadzonych zajęć lub przygotowania pedagogicznego, organizowany zgodnie z przepisami w sprawie placówek doskonalenia nauczycieli, którego ukończenie umożliwia nauczycielowi posiadającemu poziom wykształcenia wymagany od nauczycieli danego typu szkoły lub rodzaju placówki uzyskanie kwalifikacji do nauczania przedmiotu, prowadzenia zajęć lub przygotowania pedagogicznego;

3)   przygotowaniu pedagogicznym — należy przez to rozumieć nabycie wiedzy i umiejętności z zakresu psychologii, pedagogiki i dydaktyki szczegółowej, nauczanych w wymiarze nie mniejszym niż 270 godzin w powiązaniu z kierunkiem (specjalnością) kształcenia oraz pozytywnie ocenioną praktyką pedagogiczną — w wymiarze nie mniejszym niż 150 godzin; w przypadku nauczycieli praktycznej nauki zawodu niezbędny wymiar zajęć z zakresu przygotowania pedagogicznego wynosi nie mniej niż 150 godzin; o posiadaniu przygotowania pedagogicznego świadczy dyplom ukończenia studiów lub inny dokument wydany przez uczelnię, dyplom ukończenia zakładu kształcenia nauczycieli lub świadectwo ukończenia kursu kwalifikacyjnego;

4)   zakładzie kształcenia nauczycieli — należy przez to rozumieć kolegium nauczycielskie, nauczycielskie kolegium języków obcych, studium nauczycielskie, studium wychowania przedszkolnego, studium nauczania początkowego lub pedagogiczne studium techniczne;

4a) szkołach podstawowych za granicą, gimnazjach za granicą lub liceach ogólnokształcących za granicą — należy przez to rozumieć odpowiednio szkoły podstawowe, gimnazja lub licea ogólnokształcące oraz zespoły tych szkół, a także szkolne punkty konsultacyjne, przy przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych i przedstawicielstwach wojskowych Rzeczypospolitej Polskiej, realizujące plany nauczania uzupełniającego;

5)   studiach pierwszego stopnia — należy przez to rozumieć studia licencj ackie, inżynierskie lub studia wyższe zawodowe;

6)   studiach magisterskich — należy przez to rozumieć studia drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie;

7)   studiach wyższych bez bliższego określenia — należy przez to rozumieć studia, o których mowa w pkt 5 i 6.

§ 2. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w zakładach kształcenia nauczycieli, placówkach doskonalenia nauczycieli, poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym poradniach specjalistycznych, bibliotekach pedagogicznych, kolegiach pracowników służb społecznych, liceach ogólnokształcących, liceach profilowanych, technikach, uzupełniających liceach ogólnokształcących, technikach uzupełniających i szkołach policealnych, z zastrzeżeniem § 11 ust. 1 i 2, § 12-14, 16-22 i 24, posiada osoba, która ukończyła:

1) studia magisterskie na kierunku (specjalności) zgodnym z nauczanym przedmiotem lub prowadzonymi zajęciami oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   studia magisterskie na kierunku, którego zakres określony w standardzie kształcenia dla tego kierunku studiów w grupie treści podstawowych i kierunkowych obejmuje treści nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

3)   studia magisterskie na kierunku (specjalności) innym niż wymieniony w pkt 1 i 2 i studia podyplomowe w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela teoretycznych przedmiotów zawodowych w szkołach, o których mowa w ust. 1, posiada również osoba, która ukończyła:

1)   studia pierwszego stopnia na kierunku (specj alności) zgodnym z nauczanym przedmiotem oraz posiada przy gotowanie pedagogiczne lub

2)   studia pierwszego stopnia na kierunku, którego zakres określony w standardzie kształcenia dla tego kierunku studiów w grupie treści podstawowych i kierunkowych obejmuje treści nauczanego przedmiotu, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

§ 3. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w gimnazjach i zasadniczych szkołach zawodowych, z zastrzeżeniem § 11 ust. 1 i 2, § 12-14, 16-22 i 24, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje określone w § 2 lub

2)   ukończyła:

a)  studia pierwszego stopnia na kierunku (specj alności) zgodnym z nauczanym przedmiotem lub prowadzonymi zajęciami oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

b)  studia pierwszego stopnia na kierunku, którego zakres określony w standardzie kształcenia dla tego kierunku studiów w grupie treści podstawowych i kierunkowych obejmuje treści nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

c)  studia wyższe na kierunku (specjalności) innym niż wymieniony w lit. a i b, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

§ 3a. 1. Kwalifikacje do nauczania przedmiotów uzupełniających w szkołach ponadgimnazjalnych i gimnazjach posiada osoba, która ma kwalifikacje określone odpowiednio w § 2 i § 3.

2. Kwalifikacje do nauczania przyrody jako przedmiotu uzupełniającego w szkołach ponadgimnazjalnych posiada również osoba, która ma kwalifikacje do nauczania biologii, geografii, fizyki lub chemii, określone w § 2 ust. 1. Zajęcia z tego przedmiotu uzupełniającego mogą być również prowadzone przez zespół dwóch lub więcej osób posiadających kwalifikacje do nauczania biologii, fizyki, geografii lub chemii.

3. Kwalifikacje do nauczania historii i społeczeństwa jako przedmiotu uzupełniającego w szkołach ponadgimnazjalnych posiada również osoba, która ma kwalifikacje do nauczania historii określone w § 2 ust. 1. Zajęcia z tego przedmiotu uzupełniającego mogą być również prowadzone przez zespół dwóch lub więcej osób, z których jedna ma kwalifikacje do nauczania historii, a pozostałe osoby mają kwalifikacje do nauczania wiedzy o społeczeństwie, wiedzy o kulturze, filologii klasycznej lub filozofii.

§ 4. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach, szkołach podstawowych, placówkach wychowania pozaszkolnego, placówkach zapewniających opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem § 11 ust. 2-4, § 12-14, 16-22 i 24, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje określone w § 2 ust. 1, § 3 lub

2)   ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w specjalności odpowiadającej nauczanemu przedmiotowi lub prowadzonym zajęciom, lub

3)   ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w specjalności innej niż wymieniona w pkt 2, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny w zakresie nauczanego przedmiotu lub prowadzonych zajęć.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach i klasach I-III szkół podstawowych posiada również osoba, która ukończyła:

1)   studia wyższe na kierunku pedagogika w specj alności przygotowującej do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym lub wczesnoszkolnym, lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specjalności przygotowującej do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym lub wczesnoszkolnym.

3. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska wychowawcy w szkolnych schroniskach młodzieżowych posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia wyższe na dowolnym kierunku (specj alności) oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w dowolnej specj alności.

§ 4a. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w klasach I-III szkół podstawowych za granicą posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w klasach I-III szkół podstawowych określone w § 2 ust. 1, § 3 lub § 4 ust. 1 i 2, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania w zakresie edukacji wczesnoszkolnej zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 20 godzin, lub

2)   ma kwalifikacje wymagane do nauczania języka polskiego określone w § 2 ust. 1, § 3 lub § 4 ust. 1, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania w zakresie edukacji wczesnoszkolnej zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 160 godzin.

2. Kwalifikacje do nauczania języka polskiego w klasach IV-VI szkół podstawowych za granicą posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w klasach I-III szkół podstawowych określone w § 2 ust. 1, § 3 lub § 4 ust. 1 i 2, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania języka polskiego zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 160 godzin, lub

2)   ma kwalifikacje wymagane do nauczania języka polskiego określone w § 2 ust. 1, § 3 lub § 4 ust. 1, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania języka polskiego zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 20 godzin, lub

3)   ma kwalifikacje wymagane do nauczania języka obcego określone w § 11 ust. 1 pkt 1 lub ust. 2 pkt 2 lub 3, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania języka polskiego zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 160 godzin.

3. Kwalifikacje do nauczania języka polskiego w gimnazjach za granicą posiada osoba, która ma kwalifikacje określone w ust. 2 pkt 2 lub 3.

4. Kwalifikacje do nauczania języka polskiego w liceach ogólnokształcących za granicą posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje wymagane do nauczania języka polskiego określone w § 2 ust. 1, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania języka polskiego zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 20 godzin, lub

2)   ma kwalifikacje wymagane do nauczania języka obcego określone w § 11 ust. 1 pkt 1, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania języka polskiego zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 160 godzin.

5. Kwalifikacje do nauczania wiedzy o Polsce w klasach IV-VI w szkołach podstawowych za granicą, w gimnazjach za granicą i w liceach ogólnokształcących za granicą posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje wymagane do nauczania historii określone w § 2 ust. 1, § 3 lub § 4 ust. 1, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania wiedzy o Polsce zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 40 godzin, lub

2)   ma kwalifikacje wymagane do nauczania języka polskiego, geografii lub wiedzy o społeczeństwie określone w § 2 ust. 1, § 3 lub § 4 ust. 1, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania wiedzy o Polsce zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 80 godzin, lub

3)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela, a ponadto ukończyła kurs kwalifikacyjny przygotowujący do nauczania wiedzy o Polsce zgodnie z planem nauczania uzupełniającego, w wymiarze nie mniejszym niż 120 godzin.

6. Kursy kwalifikacyjne, o których mowa w ust. 1-5, są organizowane na zlecenie ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania.

§ 5. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela praktycznej nauki zawodu w zasadniczych szkołach zawodowych, technikach, technikach uzupełniających i szkołach policealnych, w tym w szkołach w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje określone w § 2, 3 lub

2)   legitymuje się dyplomem ukończenia pedagogicznego studium technicznego, lub

3)   posiada świadectwo dojrzałości i dokument potwierdzający kwalifikacje zawodowe w zakresie zawodu, którego będzie nauczać, oraz przygotowanie pedagogiczne, a także co najmniej dwuletni staż pracy w zawodzie, którego będzie nauczać, lub

4)   posiada tytuł mistrza w zawodzie, którego będzie nauczać, oraz przygotowanie pedagogiczne.

§ 6. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-bibliotekarza, z wyjątkiem bibliotek pedagogicznych, posiada osoba, która:

1)   ukończyła studia wyższe w zakresie bibliotekoznawstwa na poziomie wymaganym od nauczycieli danego typu szkoły lub rodzaju placówki oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   posiada wykształcenie na poziomie wymaganym do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, a ponadto ukończyła:

a)  studia pierwszego stopnia w zakresie bibliotekoznawstwa lub zakład kształcenia nauczycieli w specjalności bibliotekoznawstwo lub

b)  studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie bibliotekoznawstwa, lub

c)  pomaturalne studium bibliotekarskie.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-bibliotekarza w szkołach podstawowych posiada również osoba, która ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w specjalności bibliotekoznawstwo.

§ 7. Kwalifikacje do nauczania religii posiada osoba, która spełnia wymagania kwalifikacyjne określone w porozumieniach pomiędzy ministrem właściwym do spraw oświaty i wychowania a Konferencją Episkopatu Polski Kościoła Katolickiego oraz właściwymi władzami zwierzchnimi kościołów lub innych związków wyznaniowych.

§ 8. Kwalifikacje do prowadzenia zajęć z wychowania fizycznego realizowanych w formach pozalekcyjnych lub pozaszkolnych oraz zajęć szkolenia sportowego w szkołach i klasach sportowych oraz szkołach mistrzostwa sportowego posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela wychowania fizycznego w danym typie szkoły, określone w § 2 ust. 1,§ 3,4ust. 1,lub

2)   posiada świadectwo dojrzałości i tytuł zawodowy trenera lub instruktora w określonej dyscyplinie sportu, uzyskany zgodnie z przepisami w sprawie kwalifikacji, stopni i tytułów zawodowych w dziedzinie kultury fizycznej oraz szczegółowych zasad i trybu ich uzyskiwania, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

§ 9. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w placówkach kształcenia ustawicznego, placówkach kształcenia praktycznego i ośrodkach dokształcania i doskonalenia zawodowego posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły, określone w § 2-5, w zakresie przedmiotu lub zajęć, które prowadzi.

§ 10. Kwalifikacje do prowadzenia zajęć edukacyjnych w zakresie udzielania pierwszej pomocy w szkołach i placówkach, o których mowa w § 2-4, 9, 14, 16 i 17, posiada osoba, która legitymuje się zaświadczeniem potwierdzającym posiadanie przygotowania do prowadzenia zajęć edukacyjnych w zakresie udzielania pierwszej pomocy, uzyskanym zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 8 ust. 5 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz. U. z 2013 r. poz. 757, z późn. zm. 2) ).

§ 11. 1. Kwalifikacje do nauczania języków obcych i innych przedmiotów wykładanych w języku obcym w nauczycielskich kolegiach języków obcych posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia magisterskie na kierunku filologia w specjalności danego języka obcego lub lingwistyki stosowanej w zakresie danego języka obcego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   studia wyższe w kraju, w którym językiem urzędowym jest dany język obcy nauczany w kolegium, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

2. Kwalifikacje do nauczania języków obcych w przedszkolach, szkołach i placówkach, o których mowa w § 2 ust. 1, § 3, 4 i 9, z wyjątkiem nauczycielskich kolegiów języków obcych, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje określone w ust. 1 lub

2)   ukończyła studia pierwszego stopnia:

a)  na kierunku filologia w specjalności danego języka obcego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

b)  w specj alności danego języka obcego lub lingwistyki stosowanej w zakresie danego języka obcego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

3)   ukończyła nauczycielskie kolegium języków obcych w specjalności odpowiadającej danemu językowi obcemu, lub

4)   ukończyła studia wyższe na dowolnym kierunku (specjalności) i legitymuje się:

a)  świadectwem złożenia państwowego nauczycielskiego egzaminu z danego języka obcego stopnia II, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, lub

b)  świadectwem znajomości danego języka obcego w stopniu zaawansowanym lub biegłym, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

3. Kwalifikacje do nauczania języków obcych w przedszkolach, szkołach podstawowych i placówkach, o których mowa w § 4 ust. 1, posiada również osoba, która:

1)   ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w dowolnej specjalności oraz legitymuje się:

a)  świadectwem złożenia państwowego nauczycielskiego egzaminu z danego języka obcego stopnia I lub II, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, lub

b)  świadectwem znajomości danego języka obcego w stopniu zaawansowanym lub biegłym, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   legitymuje się świadectwem dojrzałości i świadectwem złożenia państwowego nauczycielskiego egzaminu z danego języka obcego stopnia I lub II, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia.

4. Kwalifikacje do nauczania języków obcych w przedszkolach i klasach I-III szkół podstawowych posiada również osoba, która ma kwalifikacje do pracy w przedszkolach lub klasach I-III szkół podstawowych określone w § 4 ust. 1 lub 2, a ponadto legitymuje się świadectwem znajomości danego języka obcego w stopniu co najmniej podstawowym, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia, i która ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie wczesnego nauczania danego języka obcego.

§ 12. Kwalifikacje do nauczania w szkołach (oddziałach) dwujęzycznych przedmiotów innych niż języki obce oraz do prowadzenia zajęć w języku obcym posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły, a w zakresie znajomości języka, w którym naucza lub prowadzi zajęcia:

1)   ukończyła studia magisterskie na kierunku filologia w specjalności danego języka obcego lub lingwistyki stosowanej w zakresie danego języka obcego lub

2)   ukończyła studia pierwszego stopnia:

a)  na kierunku filologia w zakresie danego języka obcego lub

b)  w specjalności danego języka obcego lub lingwistyki stosowanej, lub

3)   ukończyła studia wyższe w kraju, w którym językiem urzędowym jest dany język obcy, lub

4)   ukończyła nauczycielskie kolegium języków obcych w specjalności odpowiadającej danemu językowi obcemu, lub

5)   legitymuje się świadectwem znajomości danego języka obcego w stopniu co najmniej podstawowym, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia.

§ 13. 1. Kwalifikacje do nauczania lub prowadzenia zajęć w grupach, oddziałach, przedszkolach lub szkołach umożliwiających uczniom podtrzymywanie poczucia tożsamości narodowej, etnicznej ijęzykowej posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolu lub w danym typie szkoły, a ponadto zna język danej mniejszości narodowej, etnicznej lub język regionalny, w którym naucza lub prowadzi zajęcia.

2. Znajomość języka, o której mowa w ust. 1, potwierdza się dyplomem ukończenia studiów wyższych na kierunku filologia w specjalności danego języka, dyplomem ukończenia nauczycielskiego kolegium języków obcych w specjalności odpowiadającej danemu językowi lub świadectwem znajomości danego języka, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym (Dz. U. z 2015 r. poz. 573), albo zaświadczeniem wydanym przez organizację społeczną mniejszości narodowej, etnicznej lub społeczności posługującej się językiem regionalnym.

§ 14. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach specjalnych, szkołach podstawowych specjalnych, gimnazjach specjalnych, szkołach ponadgimnazjalnych specjalnych, specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych oraz specjalnych ośrodkach wychowawczych, dla dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym, szkołach specjalnych przysposabiających do pracy dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi, ośrodkach umożliwiających dzieciom i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim oraz dzieciom i młodzieży z upośledzeniem umysłowym z niepełnosprawnościami sprzężonymi realizację obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, obowiązku szkolnego i obowiązku nauki, a także kwalifikacje do prowadzenia zajęć rewalidacyjno-wychowawczych z dziećmi i młodzieżą z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim, posiada osoba, która:

1)   ukończyła studia wyższe w zakresie oligofrenopedagogiki lub

2)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki, określone w § 2-5, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie oligofrenopedagogiki, lub

3)   ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w specjalności oligofrenopedagogika.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach specjalnych, szkołach podstawowych specjalnych, gimnazjach specjalnych, szkołach ponadgimnazjalnych specjalnych, specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych oraz specjalnych ośrodkach wychowawczych, dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnościami niewymienionymi w ust. 1, posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolu, danym typie szkoły lub rodzaju placówki, określone w § 2-5, a ponadto ukończyła:

1)   studia wyższe na kierunku pedagogika lub pedagogika specjalna w zakresie odpowiednim do niepełnosprawności uczniów lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specj alności odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów, lub

3)   studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów.

3. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-wychowawcy w szkołach i placówkach, o których mowa w ust. 2, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki, określone w § 2-5, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów, lub

2)   ukończyła studia wyższe w zakresie odpowiednim do niepełnosprawności uczniów, lub

3)   ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w specj alności odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów, lub

4)   ukończyła studia wyższe na dowolnym kierunku (specjalności) i studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

5)   ukończyła zakład kształcenia nauczycieli w specjalności innej niż wymieniona wpkt 3 i kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów.

4. Kwalifikacje do prowadzenia zajęć wczesnego wspomagania rozwoju dziecka posiada osoba, która:

1)   ukończyła studia magisterskie na kierunku psychologia, studia wyższe na kierunku pedagogika lub studia wyższe na kierunku pedagogika specjalna, w zakresie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   ukończyła studia wyższe w zakresie fizjoterapii, rehabilitacji ruchowej lub terapii pedagogicznej oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

3)   ukończyła studia magisterskie na kierunku psychologia, studia wyższe na kierunku pedagogika lub studia wyższe na kierunku pedagogika specjalna, a ponadto ukończyła studia podyplomowe w zakresie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, terapii pedagogicznej, terapii rodzin lub innego rodzaju terapii właściwej dla pobudzania psychoruchowego i społecznego rozwoju dziecka, oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

4)   ma kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-logopedy określone w § 21.

5. Kwalifikacje do nauczania języków obcych w przedszkolach specjalnych i szkołach specjalnych posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do nauczania języków obcych w danym typie szkoły, określone w § 11 ust. 2-4.

§ 15. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska wychowawcy w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych i młodzieżowych ośrodkach socjoterapii posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia wyższe w zakresie resocjalizacji lub socjoterapii oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specjalności resocjalizacja lub socjoterapia, lub

3)   studia wyższe na dowolnym kierunku (specjalności) i studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie resocjalizacji lub socjoterapii oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

4)   zakład kształcenia nauczycieli w dowolnej specjalności i kurs kwalifikacyjny w zakresie resocjalizacji lub socjoterapii.

§ 16. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkołach wchodzących w skład młodzieżowych ośrodków wychowawczych i młodzieżowych ośrodków socjoterapii posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły określone w § 2-5, a ponadto ukończyła:

1)   studia wyższe w zakresie resocjalizacji lub socjoterapii lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specjalności resocjalizacja lub socjoterapia, lub

3)   studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie resocjalizacji lub socjoterapii.

2. Kwalifikacje do nauczania języków obcych w szkołach wchodzących w skład młodzieżowych ośrodków wychowawczych i młodzieżowych ośrodków socjoterapii posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do nauczania języków obcych w danym typie szkoły określone w § 11 ust. 2-4.

§ 17. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkołach w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły, określone w § 2-4, 6 i 11, a ponadto ukończyła:

1)   studia wyższe w zakresie resocjalizacji lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specjalności resocj alizacj a, lub

3)   studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie resocjalizacji.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska wychowawcy w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia wyższe w zakresie resocjalizacji oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specjalności resocj alizacj a, lub

3)   studia wyższe na dowolnym kierunku (specjalności) i studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie resocj alizacji oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

4)   zakład kształcenia nauczycieli w dowolnej specjalności i kurs kwalifikacyjny w zakresie resocjalizacji.

§ 18. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w szkołach w zakładach poprawczych dla nieletnich z upośledzeniem umysłowym posiada osoba, która ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły, określone w § 2-4, 6 i 11, a ponadto ukończyła:

1)   studia wyższe w zakresie oligofrenopedagogiki lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specj alności oligofrenopedagogika, lub

3)   studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie oligofrenopedagogiki.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska wychowawcy w zakładach poprawczych dla nieletnich z upośledzeniem umysłowym posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia wyższe w zakresie oligofrenopedagogiki oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   zakład kształcenia nauczycieli w specj alności oligofrenopedagogika, lub

3)   studia wyższe na dowolnym kierunku (specjalności) i studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie oligofrenopedagogiki oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

4)   zakład kształcenia nauczycieli w dowolnej specj alności i kurs kwalifikacyjny w zakresie oligofrenopedagogiki.

§ 19. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-psychologa w szkołach i placówkach, o których mowa w § 2-4, 14, 15, 17 i 18, posiada osoba, która ukończyła studia magisterskie na kierunku psychologia w specjalności odpowiadającej prowadzonym zajęciom lub posiada dyplom magistra filozofii chrześcijańskiej, o którym mowa w art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów (Dz. U. Nr 73, poz. 763, z późn. zm. 3) ), oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

§ 20. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-pedagoga w szkołach i placówkach, o których mowa w § 2, posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia magisterskie na kierunku pedagogika w specjalności odpowiadającej prowadzonym zajęciom oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   studia magisterskie na dowolnym kierunku i studia podyplomowe w zakresie prowadzonych zajęć oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-pedagoga w szkołach i placówkach, o których mowa w § 3 i 4, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje określone w ust. 1 lub

2)   ukończyła:

a)  studia pierwszego stopnia na kierunku pedagogika w specjalności odpowiadającej prowadzonym zajęciom oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

b)  studia pierwszego stopnia na dowolnym kierunku (specjalności) i studia podyplomowe z zakresu prowadzonych zajęć oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

3. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-pedagoga w szkołach i placówkach, o których mowa w § 14, 15, 17 i 18, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje określone w ust. 1 lub 2, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów lub rodzaju placówki, lub

2)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym rodzaju szkoły i placówki, określone w § 14, 15, 17 i 18, a ponadto ukończyła studia podyplomowe w zakresie pedagogiki specjalnej odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów lub rodzaju placówki, lub

3)   ukończyła studia wyższe na kierunku pedagogika lub pedagogika specjalna w specjalności odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów lub rodzaju placówki oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

§ 21. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-logopedy w szkołach i placówkach, o których mowa w § 2, posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia magisterskie w zakresie logopedii oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   studia magisterskie na dowolnym kierunku i studia podyplomowe w zakresie logopedii oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-logopedy w szkołach i placówkach, o których mowa w § 3, 4, 14, 15, 17 i 18, posiada osoba, która:

1)   ma kwalifikacje określone w ust. 1 lub

2)   ukończyła:

a)  studia pierwszego stopnia w zakresie logopedii oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

b)  studia pierwszego stopnia na dowolnym kierunku (specj alności) i studia podyplomowe w zakresie logopedii oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

§ 22. 1. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-doradcy zawodowego w szkołach i placówkach, o których mowa w § 2, posiada osoba, która ukończyła:

1)   studia magisterskie w zakresie doradztwa zawodowego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   studia magisterskie na dowolnym kierunku i studia podyplomowe w zakresie doradztwa zawodowego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

2. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-doradcy zawodowego w szkołach i placówkach, o których mowa w § 3 i 4, posiada osoba,która:

1)   ma kwalifikacje określone w ust. 1 lub

2)   ukończyła:

a)  studia pierwszego stopnia w zakresie doradztwa zawodowego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

b)  studia pierwszego stopnia na dowolnym kierunku (specjalności) i studia podyplomowe w zakresie doradztwa zawodowego oraz posiada przygotowanie pedagogiczne.

3. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-doradcy zawodowego w szkołach i placówkach, o których mowa w § 14, 15, 17 i 18, posiada osoba, która ma kwalifikacje określone w ust. 1 lub 2, a ponadto ukończyła studia podyplomowe lub kurs kwalifikacyjny w zakresie pedagogiki specjalnej, odpowiedniej do niepełnosprawności uczniów lub rodzaju placówki.

§ 23. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-pedagoga i psychologa w rodzinnych ośrodkach diagnostyczno-konsultacyjnych posiada osoba, która spełnia wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach w sprawie organizacji i zakresu działania rodzinnych ośrodków diagnostyczno-konsultacyjnych.

§ 24. Kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela-wychowawcy w świetlicach szkolnych i nauczyciela-wychowawcy w internatach posiada osoba, która:

1)   ukończyła studia wyższe na kierunku pedagogika w specjalności odpowiadającej prowadzonym zajęciom oraz posiada przygotowanie pedagogiczne lub

2)   ukończyła studia wyższe na dowolnym kierunku (specjalności) i studia podyplomowe z zakresu prowadzonych zajęć oraz posiada przygotowanie pedagogiczne, lub

3)   ma kwalifikacje wymagane do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły, w której prowadzone są świetlica szkolna lub internat określone w § 2-4, § 6, § 11 i § 14-22.

§ 25. W przypadku nauczycieli zatrudnionych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia i uzupełniających przygotowanie pedagogiczne oraz nauczycieli, o których mowa w art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. — Karta Nauczyciela, za odbycie praktyki pedagogicznej uznaje się pracę w szkole lub placówce, pod warunkiem uzyskania jej pozytywnej oceny.

§ 26. Określony w § 1 pkt 3 wymiar przygotowania pedagogicznego nie dotyczy osób, które przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. Nr 98, poz. 433, z późn. zm. 4) ), uzyskały przygotowanie pedagogiczne w formach i wymiarze zgodnym z obowiązującymi wówczas przepisami.

§ 27. Nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia wżycie rozporządzenia na podstawie mianowania, którzy spełniali wymagania kwalifikacyjne na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują nabyte kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela.

§ 28. Nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie rozporządzenia, którym na podstawie dotychczasowych przepisów uznano ukończony kierunek (specjalność) studiów za zbliżony do nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć, zachowują nabyte kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w danym typie szkoły lub rodzaju placówki.

§ 28a. 5) Do dnia 31 sierpnia 2020 r. kwalifikacje do nauczania języków obcych w przedszkolach posiada również osoba, która ma kwalifikacje do zajmowania stanowiska nauczyciela w przedszkolach określone w § 4 ust. 1 lub 2 oraz legitymuje się świadectwem znajomości danego języka obcego w stopniu co najmniej podstawowym, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia.

§ 30. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 września 2009 r., z wyjątkiem § 10, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2010 r.

1) Minister Edukacji Narodowej kieruje działem administracji rządowej — oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 września 2014 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji Narodowej (Dz. U. poz. 1255).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 1245 i 1635 oraz z 2014 r. poz. 1802.

3) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone wDz.U. z 2001 r. Nr 154, poz. 1798 oraz z 2009 r. Nr 22, poz. 120 iNr92, poz. 753.

4) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. U. z 1994 r. Nr 5, poz. 19 i Nr 109, poz. 521 oraz z 1999 r. Nr 14, poz. 127.

5)   Dodany przez § 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 6 sierpnia 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli (Dz. U. poz. 1084), które weszło wżycie z dniem 29 sierpnia 2014 r.